NOVIDADES DE IGUALDADE

 NOVIDADES DA NOSA BIBLIOTECA

Miniguía de Autocoidado para Mulleres

Coidarse non é egoísta, é urxente.

Descobre unha guía feita para ti: consellos de autocoidado pensados para mulleres que o dan todo... E ás veces esquécense de si mesmas. 💜 Ilustrada por Lyona Ivanova. 💌

Descárgaa gratis!

Miniguía de Autocoidado para Mulleres

Mulleres e traballo no Antigo Exipto

Hoxe quero falarche dun tema que me apaixona. 

No antigo Exipto, os dereitos das mulleres dependían da súa clase social e non do seu xénero. Ademais, ante a lei, en teoría, homes e mulleres eran iguais, e as mulleres, ao contrario do que sucede noutras culturas, non necesitaban que un home actuase por elas.

 Pero, a pesar desa "igualdade", as mulleres non ocuparon ningún dos postos importantes do Estado. É dicir, as mulleres estaban excluídas da burocracia. Con todo, sabemos que si podían ter certa influencia e poder fóra do ámbito doméstico. 

Hoxe, do que quero falarce, é dos traballos que podían desempeñar esas mulleres a través dun dos meus vídeos de Youtube  

(Mirian Bueno, MBG)

                                (Egiptología MBG,El trabajo de las mujeres en el antiguo Egipto)

8 M. Día da Muller Traballadora

💜💜 O Equipo de #Igualdade do #Chando levou a cabo varias iniciativas para traballar o #8M, a primeira, desde a @laroldanaasociacion que ten como obxectivo visibilizar mulleres artistas de todas épocas e todos os movementos. A segunda, e grazas ao traballo do @ies_rafael_dieste é unha exposición sobre a orixe e reivindicación do 8M. Grazas a todas polas vosas achegas, o alumnado debe coñecer, saber e informarse para logo, entender. 💜💜

AS NOSAS RECOMENDACIÓNS POLO 8M

    

        Cada vez que a obra escrita por unha muller sae do seu andel e é visibilizada nos espazos da nosa biblioteca, cada vez que recomendamos fondos específicos sobre mulleres (durante séculos silenciadas), cada vez que a nosa biblioteca se converte nun espazo de aprendizaxe e reflexión sobre a igualdade e os feminismos… contribuímos a crear un mundo máis xusto e igualitario.

        Non é moito. Non é pouco. Mais é presente e, sobre todo, futuro. Unha sociedade máis xusta faise con pequenos xestos, en comunidades que educan en liberdade e igualdade, en bibliotecas escolares que comprenden que os seus recursos non son neutros, porque a cultura e a lectura transforman as persoas e a sociedade, pois contribúen ao noso pensamento crítico.

    Desde o IES Chan do Monte, o EABE Os labirintos de Mogor e o Equipo de Igualdade do centro aunamos enerxías para apostar e loitar por ese mundo diverso, inclusivo e igualitario que sabemos que é posíbel e que queremos axudar a construír, tamén desde as lecturas e a dinamización dos nosos recursos e espazos.

Vés connosco continuar a senda?

(Equipo de apoio da BE Os Labirinto de Mogor do IEs Chan do Monte)

Marcapáxinas en Feminino

             Proxecto do noso alumnado de Proxecto Competencial de 2º da ESO.

8 de Marzo

 A orixe do DÍA DA MULLER

(Conceptos Básicos, ¿Qué es el 8M? | EL ORIGEN DEL DÍA DE LA MUJER)

-Actividades para traballar na clase o día 8 de Marzo:

Recursos para trabajar el Día de la Mujer en el aula

ACT IVIDADES PARA T RABAJAR EL 8 DE MARZOEN EL AULA

Organización de Mujeres. Unidades Didácticas 8 de Marzo

Día da Muller e da Nena nas Ciencias

O Efecto Matilda

 (Juan Francisco Hernández, Efecto Matilda, 2022)

    O efecto Matilda é un fenómeno histórico no cal as contribucións das mulleres na ciencia foron subestimadas, ignoradas ou atribuídas aos seus colegas masculinos. Este termo foi acuñado en 1993 pola historiadora Margaret W. Rossiter en honra a Matilda Joslyn Gage, unha activista do século XIX que sinalou a discriminación de xénero en diversas áreas, incluíndo a ciencia.

    Antigamente, este efecto era moi común, e moitas científicas non recibían o recoñecemento que merecían polos seus descubrimentos e avances. Exemplos notables inclúen a Rosalind Franklin, cuxa contribución crucial ao descubrimento da estrutura do ADN foi minimizada en favor dos seus colegas Watson e Crick, e Lise Meitner, cuxa labor na fisión nuclear foi eclipsada por Otto Hahn, quen recibiu o Premio Nobel. 

    Aínda que actualmente avanzouse significativamente na visibilidade e o recoñecemento das mulleres na ciencia, o efecto Matilda aínda pode manifestarse, aínda que de maneira máis sutil. Por iso, é fundamental coñecer este fenómeno histórico para continuar promovendo a igualdade de xénero en todas as áreas do coñecemento e evitar situacións inxustas onde o traballo das mulleres non sexa debidamente recoñecido.

Entender o efecto Matilda non só axúdanos a corrixir inxustizas do pasado, senón que tamén nos proporciona ferramentas para identificar e combater a discriminación de xénero na actualidade, asegurando que todos os investigadores, independentemente do seu xénero, reciban o crédito que merecen polas súas contribucións científicas.

      (Indira Álvarez, Lionización y efecto Matilda. Cuando el silencio tiene a las mujeres como protagonistas)

"ANA no". Unha novela de Agustín Gómez Arcos

 

Ana Paucha, que se chamaba a sí mesma Ana no, era uha muller de sol, de dicha, prendada do seu marido, pescador, e dos seus tres fillos.

O marido e os dous fillos maiores morreron na guerra civil, o pequeno está preso. Ana no, con setenta e cinco anos, pecha a porta da súa casa nun pequeno pobo almeriense e decide ir andando ata o cárcere onde está o seu fillo para abrazalo e darlle o pan de aceite que amasou coas súas propias mans. 

Inquietante viaxe cara o norte de España, viaxe de amor e de morte, de iniciación e de coñecemento. É unha novela que aborda a fortaleza feminina ante o sufrimento. 

A novela presenta a un dos personaxes femininos máis fermosos da literatura contemporáneea, así como unha admirable alegoría da condición humana. 

ILUSTRÍSIMAS

Ilustrísimas é unha iniciativa da profesora de Lengua y Literatura Castellana do IES Chan do Monte Cristina Corral. Esta orixinal proposta consiste en adicar cada mes a unha pequena exposición sobre mulleres ilustradoras galegas. 

Este mes a elexida é  Sarai Lorenzo. 

Sarai Lorenzo naceu en Cangas ( Pontevedra) e sempre mostrou paixón polos libros e o cine. Graduada en Belas Artes cun Mestrado en Ilustración e Animación Audiovisual axudaron a conformar a súa traxectoria como ilustradora

Ten ilustradas gran variedade de cubertas e actualmente dedica o seu traballo a experimentar no mundo dos fanzines, do gravado e da cerámica e continúa construíndo o camiño para especializarse en deseño de escenarios para cine de animación e videoxogos.

"Erea e as agullas máxicas" é o seu primeiro cómic, co que dá un salto máis alá cara ao mundo de contar historias co que sempre soñara de nena.

Manicura contra a Homofobia

     

      Coa campaña de sensibilización "Manicura contra a homofobia", a Coordinación de Igualdade do KIES Chan do Monte propoxo a toda a comunidade educativa condenar os insultos homófogos que aínda se producen e apoiar a quen reivindica unha masculinidade libre de estereoptipos pintado as unllas nun improvisado Nail Bar. A iniciativa está inspirada co acontecido ao futbolista @boriglesias9.

     Con esta campaña reafirmamos o noso compromiso co respeto, a igualdade ea diversidade.

    Agradecemento ao alumnado que estivo pintando as unllas nos recreos!!!

    E tí, xa pintaches as unllas?💅

Mulleres que viven xuntas

 

   Recomendación de lectura...

     En 1955, despois da morte de seu pai, Isabel, que aínda non fixo os dez anos, vese na obriga de marchar para Londres, onde será acollida polos tíos. Cando en 1968 regresa á súa aldea, preto de Compostela, coñece a Chus, unha mestra que coidou da súa nai mentres ela non estaba e con quen vai iniciar unha relación de amor que durará toda a vida. O medo ao que dirán e a manifestar a súa situación sentimental durante a represión franquista, provoca que manteñan un segredo que lles afectará profundamente.

   Cun estilo sobrio e cunha magnífica construción das personaxes, que van medrando a través da intercalación de distintos tempos e voces narrativas, «Mulleres que viven xuntas» interpela as lectoras e lectores para reflexionar sobre as dificultades e repercusións que a orientación sexual pode supoñer para algunhas persoas. Unha obra conmovedora tecida cos fíos de cores do amor e da paixón, mais tamén con moitas puntadas escuras de frustración.

Comerás Flores

 

"Comerás Flores" é unha novela que indaga nos espellismos das relacións desiguais e na amizade como refuxio.

    meses despois da morte do seu pai e recentemente graduada, Mariña coñece a Jaime, un home vinte anos maior que ela que irrompe na súa vida colmándoa de atencións e plans. En pouco tempo, o seu día a día dá un cambio brusco: deixa de saír coa súa amiga de festa e instalase no cómodo apartamento de jaime. Cegada pola sofisticada vida adulta e o seu encanto, mariña vese mergullada por completo no seu mundo, comenzando a esquecer o que a definía. 

    " Unha novela que nace deses conversacións entre mulleres onde se debullan, coa crudeza de quen viviu o mesmo con distinto nome, as feridas comúns. É unha historia dun patrón tóxico tan normalizado que doe recoñecelo, pero contada cunha prosa tan lírica e precisa que se converte nun acto de catarse e, finalmente, de liberación. O excepcional da narrativa da autora non é só a identificación que provoca, poucas serán as mulleres que non recoñecen algún aspecto desta desigual relación pasadas ou presentes, senón a mestría coa que envolve esta historia de sumisión e espertar" 8 O Diario Montañés)

OCEÁNICAS

Oceánicas é un proxecto promovido polo Instituto Español de Oceanografía que ten como obxetivo divulgar o traballo de científicas adicadas ao estudo dos océanos, tanto actuais como do pasado, dara a coñecer a súa vida e a súa obra, tratando así de xerar vocacións científicas en neas e nenos, fomentar a súa creatividade e o trato igualitario fronte ás desigualdades de xénero dende idades temperás.

Oceánicas pon en valor o legado das mulleres pioneiras da oceanografía. Mujeres como Jeanne Baret, botánica francesa que foi a primeira en circunnavegar o mundo no século XVIII disfrazada de home; Marie Tharp, xeóloga mariña que, a pesar de ter prohibido embarcar, elaborou o primeiro mapa dos fondos oceánicos atlánticos; Ángeles Alvariño, oceanógrafa galega do IEO que se converteu na primeira muller en embarcar nun buque inglés e que descubriu 22 especies mariñas; ou Sylvia Earle, primeira muller en liderar a NOAA e exploradora de National Geographic.

Ademais, Oceánicas é unha plataforma para que mulleres que traballan actualmente en Ciencias do Mar, tanto investigadoras como técnicas, estudantes, empresarias etc., divulguen o seu traballo e axuden aos mozos para descubrir a súa paixón pola ciencia e a natureza. Por último, a través de diferentes concursos, Oceánicas trata de espertar a curiosidade e o interese a nivel persoal dos mozos, fomentar a súa creatividade e promover a comprensión de conceptos e fenómenos científicos. Todo iso buscando un contacto directo entre nenos e investigadoras.

Día da Muller e a nena na Ciencia. Proposta Didáctica

     O Día Internacional da Muller e a Nena na Ciencia, que se celebra cada ano o 11 de febreiro, foi aprobado pola Asemblea Xeral das Nacións Unidas co fin de lograr o acceso e a participación plena e equitativa na ciencia para as mulleres e as nenas, e ademais para lograr a igualdade de xénero e o empoderamento das mulleres e as nenas. Este Día é un recordatorio de que as mulleres e as nenas desempeñan un papel fundamental nas comunidades de ciencia e tecnoloxía e que a súa participación debe fortalecerse. A celebración deste día está dirixida pola UNESCO e ONU-Mujeres, en colaboración con institucións e socios da sociedade civil que promoven o acceso e a participación de mulleres e nenas na ciencia. 

 É moi importante realizar este traballo de visibilización desde a infancia, xa que soamente 1 de cada 8 personaxes dos libros de texto son mulleres e no caso de textos de ciencia e tecnoloxía só 1 de cada 20. 

   Dende aquí aportamos recursos para traballar na aula con noso alumnado. Por exemplo, a interesante proposta da profesora Aida Amor Cañoto López de intervención na aula empregando unha combinación entre a metodoloxía de aula investida e a gamificación para os alumnos e alumnas de cuarto da ESO que permite descubrir o papel da muller na física e a química.

    Premer no título do traballo: 

 "Deseñar unha proposta de intervención utilizando unha combinación entre a metodoloxía de aula investida e a gamificación para os alumnos e alumnas de cuarto da ESO que permita aos alumnos e alumnas descubrir o papel da muller na física e a química." 

11 de febreiro, Día Internacional da Muller e a Nena na Ciencia

     O 11 de Febreiro é o Día Internacional da Muller e a Nena na Ciencia. Este día  é implementado pola UNESCO e ONU-Mujeres, en colaboración con institucións e socios da sociedade civil que teñen como obxectivo promover ás mulleres e as nenas na ciencia. Este Día é unha oportunidade para promover o acceso e a participación plenos e equitativos na ciencia para mulleres e nenas.

    No IES Chan do Monte levaremos a cabo, como cada curso, unha serie de actvidades orientadas a visibilizar o papel e protagonismo das mulleres no mundo científico. 

Morgana en Esmelle

    

       Este mes cúmprense dez anos do pasamento da escritora e xornalista Begoña Caamaño.

    Nas súas novelas “Circe ou o pracer do azul” (2009) e “Morgana en Esmelle” (2012) revisitou, respectivamente, a mitoloxía clásica e a materia de Bretaña, achegando ás lectoras e lectores unha nova perspectiva lila das personaxes de Circe e Morgana.

    Nos anos 2012 e 2013 foi recoñecida, pola novela “Morgana en Esmelle“, con diferentes galardóns, como o Premio Ánxel Casal da AGE ao mellor libro de ficción, o Premio da AELG á mellor obra de narrativa, o Premio da Crítica de narrativa galega e o Premio Losada Diéguez de creación literaria.

    Nas páxinas finais da novela “Morgana en Esmelle” recolle un derradeiro agradecemento a Álvaro Cunqueiro, do que —sinala a autora— aprendeu “que os mitos están vivos e temos o dereito de facelos nosos”.

O martes, 10 de decembro de 2024, decorrerá a primeira reunión do Club de Lectura Labirinto de Mogor II do IES Chan do Monte, dirixido a persoas adultas da nosa comunidade educativa. A obra seleccionada para esta reunión será a novela “Morgana en Esmelle” da escritora Begoña Caamaño.

Boa lectura!

Vémonos o 10 de decembro!

Día das Mulleres Escritoras

    O 14 de outubro celébrase o Día das Escritoras. Neste día reivindicamos o legado cultural das escritoras e visibilizamos a imprescindible contribución literaria das mulleres, que a miúdo foi relegada a un segundo plano na historia. O alumnado de Proxecto Competencial de 2º da ESO elaborou un orixinal mural para conmemorar a data non seu taller semanal de Igualdade. 

 

CLARICIA E GUDA. ARTISTAS DA ILUSTRACIÓN

 

Tres séculos maís tarde de que Ende firmara a súa obra, unha monxa dun mosteiro alemán deixaría o seu retrato nun libro de salmos co obxetivo de inmortalizar coa súa presenza e perpetuarse na memoria como creadora e ilustradora do libro. 

    Ao longo da Idade Media foron moitas as mulleres que tras os muros dos conventos dedicaron a súa vida ao estudo e á iluminación de libros. Como moitos monxes, o seu nome perdeuse. Aínda que algún deles sobreviviu.

    Claricia ou Clarica foi unha novicia, posiblemente unha estudante que non era monxa, ou aínda non o era, que dedicou parte da súa vida a ilustrar libros nun mosteiro alemán. Nun deles, conservado no Museo de Arte Walters de Baltimore, en Estados Unidos, aparece retratada columpiándose colleita únaa gran letra Q e co seu nome escrito sobre os seus ombreiros.

O Salterio de Claricia foi producido para un grupo de monxas benedictinas e, probablemente, por elas mesmas, na abadía dos santos Ulrico e Afra de Augsburgo, Alemaña. Aínda que o calendario e o salterio en si mesmo remóntanse a finais do século XII ou comezos do XIII, engadíronse varios textos e oracións a mediados do século XIII. O máis rechamante do manuscrito son as súas iluminacións, que inclúen un ciclo de miniaturas preliminar, miniaturas a toda páxina e iniciais historiadas. Aínda que todas pertencen ao estilo románico, varían moito en calidade e técnica: parecen ser a obra de tres ou catro artistas diferentes.

O salterio toma o seu nome, evidentemente, da inicial  «Q», da que se balancea unha moza en vestimenta secular. A moza ten a palabra «Claricia» escrita en letras vermellas ao redor da súa cabeza. O seu gracioso retrato se presenta como si estívese balanceándose da inicial, co pelo solto e unha actitude desenfadada. Como se intentase demostrar que estaba disfrutando co seu traballo. Ao grabar aquí o seu nome quedaría inmortalizado o seu traballo para a posterioridade. 

                                        (S. Ferrer Valero. El Salterio de Claricia (CC-BY-SA)

A Ilustradora Guda 

Guda foi unha relixiosa do mosteiro de Weissfauen en Alemaña que pasou a historia pola súa faceta como copista e ilustradora de manuscritos, alá polo século XII. 

Ela, igual que Claricia, decidiu autoretratarse dentro da súa obra maís coñecida, o Homiliario de San Bartolomé -conservado na Deutsche Nationalbibliothek de Francfort-. Xunto á súa imaxen deixou unha frase escrita en latín e en tinta vermella, na que se especifica que "Guda, unha pecadora, escribiu e ilustrou este libro" , (Guda, peccatrix mulier, scripsit et pintix hunc librum). 

(Marta Hoyls, Inicial co retrato de Guda, Dominio Público)

ENDE

 

Fai máis de 1000 anos no scriptorium do mosteiro zamorano de Tábara, unha muller chamada Ende, posiblemente unha relixiosa, xunto con dous monxes, Senior e Emeterius, iluminaron un manuscrito que actualmente se conserva na catedral de Girona e que se coñece co nome de Beato de Girona .

A sinatura de Ende figura no final do manuscrito xunto co dos seus compañeiros iluminadores. A artista firmou a súa obra como Ende, pintora e serva de Deus, a palabra latina de pintor aparece en forma feminina, incluíndo o nome do seu axudante despois do seu; isto permitiu distinguir o traballo de ambos e así poder atribuir a maioría do libro a Ende.

Ela está considerada, hoxe en día, como a primeira muller artista de Europa e de España. 

O Beato de Girona é un dos máis expléndidos exemplares de libros mozárabes con magníficas ilustracións. Este manuscrito foi elaborado no ano 975; consta de 568 páxinas a dúas columnas de 38 líneas. ten 124 miniaturas enriquecidas con ouro e prata. Pola súa calidade artística é moi superior  outros códices europeos desa época, e pola variedade de novas imáxenes que inclue, o converte no de maior número de páxinas iluminadas de todos os beatos que coñecemos e un dos máis interesantes. O beato de Girona é, sen dúbida, a culminación artística do scriptorium tabarense.  

Recursos:

Para coñecer un pouco máis podedes leer os seguintes traballos:

En: La primera artista española

Ende, a primeira muller pintora